Η κρίση της ελληνοκυπριακής Αριστεράς

                                              Δρ. Κυριάκου Τζιαμπάζη

Πρώτη φορά το ΑΚΕΛ δέχθηκε σε εκλογές τόση συντριπτική ήττα. Συνολικά από το 2011-2016 έχασε 90000 ψηφοφόρους. Και προβάλλεται το ερώτημα: Γιατί; Θα δώσω μια συνοπτική απάντηση σ’ αυτό το θέμα.

Το ΑΚΕΛ έχασε το 1/3 των ψηφοφόρων του για τους εξής λόγους:

1.      Από την κακή διακυβέρνηση Δημήτρη Χριστόφια που οδήγησε στη μη λύση του κυπριακού προβλήματος, στην καταστροφή του ηλεκτροπαραγωγικού σταθμού στο Μαρί εξαιτίας της αναποφασιστικότητας του και των πολιτικών του ελλειμμάτων, και, την κακή διαχείριση της οικονομίας που οδήγησε στην οικονομική κρίση, με χιλιάδες ανέργους και την κρίση στο τραπεζικό σύστημα. Τα σοβαρά αυτά θέματα ήταν αποτέλεσμα της ανικανότητας και της αναποφασιστικότητας του Προέδρου Δ. Χριστόφια, με το ΑΚΕΛ να υποστηρίζει όλες τις ενέργειες του. Καμιά κριτική για να κανένα θέμα, καμιά πρόταση για αναδιοργάνωση της οικονομίας και των θεσμών για να τεθεί σε ορθολογιστικές βάσεις το κράτος. Ο Δ. Χριστόφιας δήλωνε ότι το κυπριακό μπορούσε να περιμένει, «είχε κι άλλες δουλειές να κάμει», ότι «η κρίση θα μας προσπεράσει».

2.      Στο κυπριακό παρόλο που ξεκίνησε με ενθουσιασμό για να το λύσει, στο τέλος μετάνιωσε, έστριψε προς τον εθνικισμό, όπως και το 2004 και άφησε την καλύτερη ευκαιρία να προσπεράσει. «Το no progress» θα μείνει στην ιστορία και θα καταπιέζει το κόμμα του και τον ίδιο. Ο ίδιος και το κόμμα του στάθηκαν αναποφάσιστοι μπροστά στο ιστορικό σταυροδρόμι. Έμειναν μισοστρατίς.

3.      Στην Παιδεία και στο στρατό ο Δ. Χριστόφιας συνέχισε την ίδια πολιτική των προκατόχων του, η οποία επηρέασε αρνητικά την κοινωνία, συντηρώντας τον εθνικισμό και τη μη διευθέτηση του προβλήματος.

4.      Τα οικονομικά σκάνδαλα, στο οποία βρέθηκαν αναμεμειγμένα επώνυμα στελέχη του ΑΚΕΛ επηρέασαν ένα μεγάλο αριθμό ψηφοφόρων του χώρου της ευρύτερης Αριστεράς. Στα χέρια της ηγεσίας του ΑΚΕΛ η Αριστερά έχασε την προοπτική της αναμόρφωσης της κοινωνίας, την μετέτρεψε σε οδικό δείκτη.

5.      Η άρνηση της ηγεσίας του ΑΚΕΛ για δημόσια αυτοκριτική επηρέασε άμεσα τις ευρύτερες δυνάμεις της Αριστεράς και οδήγησε ένα τμήμα της σε αποχή και οι υπόλοιποι ψήφισαν τα μικρά απορριπτικά κόμματα.

Μπορεί να αλλάξει το ΑΚΕΛ; Θέλει η ηγεσία του να αλλάξει το κόμμα της; Είναι ένα ερώτημα που πρέπει να εξεταστεί. Κατά τη γνώμη μου για να αλλάξει το ΑΚΕΛ θα πρέπει να γίνουν σοβαρά και αποφασιστικά βήματα προς αυτή την κατεύθυνση, όπως:

1.      Να αλλάξει ιδεολογικό χαρακτήρα, απαραίτητα και όνομα. Όσο αυτοονομάζεται Κομμουνιστικό Κόμμα και τα γραφόμενα του Μαρξ/Λένιν να θεωρούνται ως κοσμοθεωρία και όχι φιλοσοφικό δόγμα, από το οποίο δεν μπορούν να ξεφύγουν, θα έχουν να αντιμετωπίσουν το πρόβλημα της μείωσης της εκλογικής τους βάσης, όπως και τα άλλα ευρωπαϊκά κομμουνιστικά κόμματα. Αυτό θα είναι αντικειμενικό αποτέλεσμα από την μείωση της ίδιας της τάξης την οποία ευαγγελίζεται ότι εκπροσωπεί: της εργατικής τάξης. Οι νέες γενιές των κομπιούτερ και των μέσων μαζικής επικοινωνίας και πληροφόρησης, η διεύρυνση της δημοκρατίας που απορρέει από τη σύγχρονη τεχνολογία, δεν μπορεί να αντέξει τα καλούπια του «δημοκρατικού συγκεντρωτισμού» που με σταλινική νοοτροπία εφαρμόζεται από την ηγεσία του ΑΚΕΛ. Ο «δημοκρατικός συγκεντρωτισμός αποκλείει τις δημοκρατικές διαδικασίες, αλλά αποξενώνει και τα μέλη του από την ηγετική πυραμίδα, που δεν είναι υποχρεωμένη να αφουγκράζεται τις ανησυχίες τους. Η ηγεσία του ΑΚΕΛ δεν έχει συνειδητοποιήσει τις αλλαγές που γίνονται σε τοπικό αλλά και διεθνές επίπεδο και συνεχίζει να ευαγγελίζεται τα «ευαγγέλια». Το ζήτημα της ταυτότητας είναι κορυφαίο και η ηγεσία του ΑΚΕΛ τη θεωρεί δεδομένη και αδιαπραγμάτευτη. Ο Άντρος Κυπριανού δήλωνε το 2012 ότι: «Αυτό που έχει γραφτεί πριν από 160 χρόνια στο Μανιφέστο και άλλα κείμενα των θεωρητικών, μας δίνουν τη διαλεκτική με την οποία να αναλύουμε και να καταλήγουμε σε συμπεράσματα». Πολύ σύγχρονος τρόπος ανάλυσης των σημερινών πραγματικοτήτων με μέσα της εποχής του πρώιμου καπιταλισμού!

2.      Η δημόσια αυτοκριτική είναι ένα άλλο θέμα για την ηγεσία του ΑΚΕΛ. Το ΑΚΕΛ από την ίδρυση του και τις προγραμματικές του θέσεις που σχεδόν έμειναν αναλλοίωτες μέχρι το 1974, στηρίζονταν στην πολιτική της ένωσης με την Ελλάδα. Αυτό ως γενικό θέμα αναστοχασμού της πολιτικής του. Όμως το πιο πρόσφατο γεγονός, η πενταετία διακυβέρνησης δεν αποτέλεσε αντικείμενο ανοικτής κριτικής που να γνωρίζει η κοινωνία, για να εκτιμήσει βαθιά αυτή την αυτοκριτική για να μετατραπεί από άρνηση σε θετικό πρόσημο.  Αυτοκριτική σημαίνει εξαφάνιση κάθε στοιχείου έπαρσης και αλαζονείας, σημαίνει αντιμετώπιση της πραγματικότητας και της ανθρώπινης προσέγγισης των πολιτών.

3.      Η διαφάνεια των οικονομικών του κόμματος είναι ένα άλλο σοβαρό στοιχείο, όπως, από πού αντλούνται οι οικονομικοί πόροι. Η καταδίκη και η φυλάκιση στελεχών του δίνει το δικαίωμα στο κάθε μέλος ή μη, να αμφισβητεί τους νόμιμους πόρους άντλησης των οικονομικών του και την οικονομική ευμάρεια των στελεχών του.

4.      Να καταργηθεί ο κομματικός μηχανισμός και η εκλογή των μελών του στην κεντρική επιτροπή του κόμματος, όπως είναι σήμερα. Κατάργηση αυτού του μηχανισμού σημαίνει απελευθέρωση των μελών της κεντρικής επιτροπής από την εξάρτηση της ηγεσίας, όπου η διατύπωση αντίθετης άποψης οδηγεί απευθείας στο ταμείο ανεργίας.

5.      Κατάργηση του σώματος «επαγρύπνησης», το οποίο έχει μετατραπεί σε όργανο για παρακολούθηση των μελών του κόμματος και τη σήμανση τους ως «αντικομματικών» αν διαφωνούν με τις θέσεις της ηγεσίας ή φιλοκομματικών», όταν την εκθειάζουν.

Όλα αυτά βέβαια δεν είναι δυνατόν να γίνουν αποδεκτά από την ηγεσία του ΑΚΕΛ, γι αυτό και αποφάσισε να εναποθέσει την ευθύνη για τη πτώση των εκλογικών ποσοστών της σε εξέταση από τη βάση του κόμματος, χωρίς η ίδια να εκφραστεί δημόσια τι πρεσβεύει. Γι αυτό, όλο και περισσότερο πείθομαι, ότι το ΑΚΕΛ οδηγείται σε μαρασμό και ότι είναι αναγκαία η εμφάνιση ενός νέου κόμματος της Αριστεράς, απαλλαγμένου από τα βαρίδια του Ακελικού παρελθόντος.  

ΠΟΛΙΤΗΣ 15/6/2016